Tapuda Elden Para Devri Bitiyor: Güvenli Ödeme Sistemi Zorunlu Oluyor
Gayrimenkul alım satımlarında çanta dolusu nakit taşıma ve 'önce para mı, tapu mu' ikilemi 1 Aralık 2026 itibarıyla resmen sona eriyor. Ticaret Bakanlığı düzenlemesiyle taşınmaz satışlarında Güvenli Ödeme Sistemi zorunlu hale geliyor.
Konut, arsa ve iş yeri alım satımlarında tarafların en büyük tedirginliklerinden biri olan para transferi güvenliği için yeni bir dönem başlıyor. Ticaret Bakanlığı'nın Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'te yaptığı düzenleme kapsamında, bedelin tamamı veya bir kısmı nakit, havale ya da EFT ile ödenen tüm taşınmaz satışlarında Güvenli Ödeme Sistemi'nin kullanılması 1 Aralık 2026 itibarıyla zorunlu kılınıyor.
Daha önce 1 Temmuz ve 1 Ekim tarihlerine planlanan ancak bankaların teknik altyapı hazırlıkları gerekçesiyle ertelenen uygulama; daire, arsa, tarla ve ticari mülk ayrımı olmaksızın tüm satış işlemlerini kapsıyor. Satış bedelinin cüzi bir kısmının dahi bankacılık kanalıyla ya da nakit olarak el değiştirecek olması, işlemin sistem üzerinden yürütülmesi için yeterli sayılıyor.
Yeni mekanizmada alıcı, gayrimenkul bedelini aracı bankanın korumalı havuz hesabına yatırıyor. Para doğrudan satıcının hesabına geçmeyip emanette bekletiliyor. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü sisteminde resmi devir ve tescil işlemi tamamlandığı an, elektronik teyit bankaya ulaşıyor ve satış bedeli anında satıcının hesabına aktarılıyor. Herhangi bir pürüz çıkması veya devirden vazgeçilmesi durumunda ise para güvenle alıcıya iade ediliyor.
Düzenleme özellikle sahte vekaletname veya tapu memurunun önünde 'paramı aldım' dedirtip parayı ödememe gibi yaygın dolandırıcılık yöntemlerinin önünü kesiyor. Satıcı tarafında ise imza atılmasına rağmen paranın hesaba geçmemesi riski ortadan kalkıyor. Buna karşın, aynı gün içerisinde satıştan gelen parayla zincirleme başka bir gayrimenkul almayı veya kredi kapatmayı planlayan mülk sahiplerinin, paranın hesaba geçiş saatindeki teknik onay sürelerini önceden hesaba katması gerekiyor.
Sistemin işlem masrafları, önceden ödenen kapora tutarlarının durumu ve ipotekli ya da konut kredili satışların işleyişine dair uygulama esasları ise bankaların entegrasyon süreciyle birlikte netlik kazanacak.
Piyasa Notu: Tapuda bloke hesap altyapısının zorunlu kılınması alıcı ve satıcı arasındaki güvensizliği bitirirken, aynı gün içinde zincirleme ev alım-satımı yapanların nakit akış planlamasını dakik saatlerle değil sistemsel onay sürelerini gözeterek kurmasını gerektiriyor.