SPK'nın 28 Eylül Kararı Sonrası Fon Tasfiyesinde 3 Kritik Statü: Pay Sahibi mi, Alacaklı mı?

Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) tasfiye sürecine giren yatırım fonlarına ilişkin 28 Eylül tarihli açıklaması, piyasada süregelen belirsizlikleri gidermeye dönük önemli teknik detayları ortaya koydu. Yapılan değerlendirmelere göre, tasfiyeye konu olan 131 fondaki yatırımcılar tek bir havuzda eşit statüde kabul edilmiyor. Süreçte asıl belirleyici unsur, fonun genel durumundan ziyade yatırımcının verdiği satış emrinin hangi aşamada kaldığı ve SPK mevzuatının A/6 hükmü kapsamına girip girmediği olarak öne çıkıyor.

Yatırımcılar 3 Farklı Hukuki Statüye Ayrıldı

Piyasa uzmanlarının SPK düzenlemeleri üzerinden yaptığı teknik analize göre, tasfiye sürecindeki yatırımcılar üç ana grupta sınıflandırılıyor:

• Pay Sahibi: Satış emri vermemiş veya 17 Eylül tarihinde verdiği emirler mevzuat gereği otomatik iptal edilmiş olan yatırımcılar bu kategoride yer alıyor. Bu gruptakiler, tasfiye süreci tamamlandığında ortaya çıkacak nihai bakiyeden katılma payları oranında pay alabilecek.
• Alacaklı: Satış emri başarıyla gerçekleşmiş, fiyat ve satış tutarı kesinleşmiş ancak takas süresi (valör) henüz dolmadığı için parası hesabına geçmemiş yatırımcılar alacaklı statüsünde değerlendiriliyor.
• A/6 Kapsamında Öncelikli Alacaklı: Satış talimatı TEFAS'a iletilmiş fakat fonun temerrüdü ya da resmi fiyat açıklanmaması gibi teknik aksaklıklar sebebiyle sonuçlandırılamamış yatırımcıları kapsıyor.

A/6 Hükmü Neyi İfade Ediyor?

SPK'nın 2026/61 sayılı bülteninde detaylandırılan A/6 maddesi, satış talimatından doğan tutarların doğrudan 'fonun borcu' olarak kayda geçirilmesini hükme bağlıyor. Fon varlıklarının tasfiyesi sırasında nakit girişi oluştukça bu borçların ödenmesine öncelik tanınıyor.

Öncelikli alacaklı statüsüne hak kazanmak, tutarın hesaba derhal yatacağı anlamına gelmiyor; bu statü, tasfiye masasındaki dağıtım sırasını ve hak sahipliği derecesini belirliyor.

Ekrandaki Her Kayıt Kesin Satış Sayılmıyor

Analistler, yatırımcıların yalnızca banka veya aracı kurum uygulamalarında görülen 'PBLK' (blokaj) ya da 'eşleşti' ibarelerine dayanarak satışın kesinleştiği yanılgısına düşmemesi gerektiği konusunda uyarıyor. Emrin 16 Eylül ve öncesinde iletilmiş olması tek başına yeterli kabul edilmezken; emrin TEFAS'a resmi iletim tarihi, kesim saati, MKK kayıtları ve kesinleşmiş satış tutarının eşzamanlı olarak teyit edilmesi gerektiği kaydediliyor.

Piyasa Notu: Fon tasfiyelerinde hak sahipliği hiyerarşisi belirlenirken ekran görüntülerindeki geçici blokaj kayıtları yerine kesinleşmiş işlem tutarları esas alınıyor; bu ayrım, yatırımcıların nihai geri ödeme sürelerini ve tahsilat oranlarını doğrudan etkileyecektir.