Merkez Bankalarından Küresel Ticaret Uyarısı: Belirsizlik Faizleri Yüksek Tutabilir
İstanbul Ekonomi Forumu'nda bir araya gelen merkez bankası yöneticileri, jeopolitik şoklar ve gümrük tarifesi belirsizliklerinin kalıcı hale gelmesi durumunda sıkı para politikasının ve yüksek faizlerin daha uzun süre korunabileceği uyarısında bulundu.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası ev sahipliğinde İstanbul Finans Merkezi'nde gerçekleştirilen İstanbul Ekonomi Forumu, küresel ticaretteki ayrışmayı ve tedarik zincirlerindeki kırılmaları masaya yatırdı. Dünya Bankası Grubu Başekonomist Yardımcısı Ayhan Köse'nin yönettiği panelde, ticaret savaşları ile jeopolitik gerilimlerin büyüme ve para politikaları üzerindeki baskıları tartışıldı.
Panelde değerlendirmelerde bulunan Gürcistan Ulusal Bankası Birinci Başkan Yardımcısı Ekaterine Mikabadze, tarife politikalarındaki belirsizlik ortamının tarifelerin doğrudan kendisinden çok daha yıpratıcı bir etki yarattığına işaret etti. Öngörülebilirliğin kaybolmasının yatırım kararlarını ertelettiğini ve stok maliyetlerini artırdığını vurgulayan Mikabadze, merkez bankalarının bu ortamda riskten kaçınarak temkinli bir duruş sergileyebileceğini ve bunun da politika faizlerinin öngörülenden daha uzun süre yüksek kalmasına yol açabileceğini belirtti.
Kritik su yollarındaki tıkanıklıklara ve Orta Doğu'daki tansiyona değinen Malezya Merkez Bankası Başkanı Abdul Rasheed Ghaffour ise Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalmasının girdi maliyetlerini yukarı çektiğini ve şirketlerin ithalat yükünü belirgin şekilde artırdığını ifade etti. Ghaffour, tüm bu zorluklara rağmen şirketlerin alternatif tedarik kanallarına yönelerek çevik adımlar attığını ve yapay zeka yatırımlarının tetiklediği taleple sipariş defterlerinin canlı kaldığını aktardı.
Orta Asya ve Kafkasya hattındaki ticaret dinamiklerini aktaran Kazakistan Ulusal Bankası Başkan Yardımcısı Akylzhan Baimagambetov, denize kıyısı bulunmayan ülkeler için ticaret güzergahlarını çeşitlendirmenin hayati önem taşıdığını kaydetti. Çin ve Rusya sınırında yer alan Kazakistan'ın hammadde ihracatçısı kimliğine dikkat çeken Baimagambetov; Türkiye, Gürcistan ve Kazakistan ortaklığında geliştirilen Orta Koridor'a yönelik yatırımların hız kesmeden sürmesi gerektiğini söyledi.
Dünya Bankası Grubu Başekonomist Yardımcısı Ayhan Köse ise küresel ticaretin 2020 yılından bu yana kesintisiz şok dalgalarıyla yüzleştiğini hatırlattı. Hürmüz Boğazı gibi küresel ticaretin ana damarı konumundaki geçiş noktalarında yaşanacak uzun süreli kesintilerin arz şoklarını kalıcı hale getireceğini belirten Köse, gerilimlerin yeni ticaret rotalarını mecbur kıldığını dile getirdi.
Piyasa Notu: Tedarik zincirlerindeki kalıcı aksamalar ve jeopolitik rota tıkanıklıkları, enflasyon üzerindeki yapışkanlığı besleyerek gelişmekte olan piyasalarda faiz indirim döngülerinin ötelenmesine yol açabilir.