Havacılıkta Dış Hat İzinleri İçin Yeni Ulusal Strateji Geliyor
Türk hava yolu şirketlerinin yurt dışı uçuş ağını genişletmek ve uluslararası hat izinlerini kolaylaştırmak amacıyla ulusal strateji belgesi ve yol haritası hazırlanıyor.
Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı kapsamında Türk sivil havacılığının uluslararası rekabet gücünü artırmaya yönelik yeni bir plan devreye alınıyor. Program doğrultusunda, yerli hava yolu işletmelerinin dış hat uçuş frekanslarını çoğaltmak ve yeni hat izinlerini hızlandırmak hedefiyle ulusal strateji belgesi ile resmi yol haritası hazırlanacak. Türkiye'nin küresel hava bağlantısını güçlendirmek adına öncelikli hedef ülkeler tespit edilerek bu pazarlarla ikili hava taşımacılığı müzakereleri yürütülecek.
Resmi verilere göre Türkiye'de sivil hava trafiğine açık 58 havalimanı bulunuyor. Bu meydanların 50'si Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) Genel Müdürlüğü yönetimindeyken; Zafer, Zonguldak-Çaycuma, Gazipaşa-Alanya ve Aydın-Çıldır havalimanları DHMİ denetiminde özel şirketlerce işletiliyor. İstanbul ve Çukurova havalimanlarında DHMİ, İstanbul Sabiha Gökçen Havalimanı'nda ise Savunma Sanayii Başkanlığı gözetiminde özel sektör işletmeciliği uygulanıyor. Ankara Esenboğa, Antalya, Muğla Bodrum-Milas, Muğla Dalaman ve İzmir Adnan Menderes terminalleri de özel şirketlerin kontrolünde hizmet verirken Eskişehir Hasan Polatkan Havalimanı'nın işletmesini Eskişehir Teknik Üniversitesi yürütüyor.
Pazardaki büyüme filo verilerine de yansıdı. Türkiye'de yolcu ve kargo taşımacılığı yürüten 14 hava yolu şirketinin toplam uçak sayısı, 2025 sonu itibarıyla yıllık bazda yaklaşık yüzde 10 artarak 800'e ulaştı. Mevcut filonun 760'ını yolcu, 40'ını kargo uçakları oluştururken sektörün toplam koltuk kapasitesi 157 bin 785'e, kargo taşıma kapasitesi ise 2 bin 903 tona çıktı.
Filo büyümesine paralel olarak havalimanı altyapı yatırımları da hız kazandı. Ankara Esenboğa Havalimanı'nda 3 bin 750 metre uzunluğundaki üçüncü pist, 77 metrelik yeni hava trafik kontrol kulesi ve kargo tesisleri hizmete alındı. Protokol ve diplomatik uçuşlara hizmet verecek Ankara Etimesgut Havalimanı'nda pist ebatları 3 bin metreye 60 metre olarak genişletildi. İstanbul Havalimanı'nda 2 bin 820 metre uzunluğundaki ilk doğu-batı pisti ile CIP terminali operasyonlara katıldı. Altyapısı biten Bayburt-Gümüşhane ve Yozgat projelerinin üstyapı çalışmaları sürerken Trabzon ve Aydın için etüt süreçleri, depremden etkilenen Hatay ve Malatya havalimanlarında ise iyileştirme faaliyetleri devam ediyor.
Piyasa Notu: Uçuş izinlerinin hızlandırılması ve filo kapasitesindeki çift haneli büyüme, Borsa İstanbul'da işlem gören Türk Hava Yolları ve Pegasus gibi şirketlerin dış hat gelirlerini ve küresel pazar paylarını destekleyecek operasyonel bir alan açıyor.