EPDK'dan Emisyon Ticaret Sistemi Açıklaması: Sanayiye Öngörülebilir Karbon Fiyatlaması
EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz, yürürlüğe giren Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi yönetmeliğiyle sanayide yeşil dönüşümü hızlandırırken piyasa aktörlerine öngörülebilir maliyet yapısı sunan likit ve şeffaf bir borsa kurmayı hedeflediklerini açıkladı.
Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) öncesinde, ülkenin yeşil dönüşüm ve karbon piyasası yol haritasının ayrıntıları netleşiyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Başkanı Mustafa Yılmaz, 21 Ekim'de Resmi Gazete'de yayımlanan 'Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Piyasasının İşletilmesine İlişkin Yönetmelik' ile temelleri atılan yeni piyasa mekanizmasının, sanayi ve elektrik üretim santralleri için kritik bir dönüm noktası olduğunu belirtti.
Sistemin temel amacının hem karbon salımını kademeli olarak aşağı çekmek hem de piyasa katılımcılarını kontrolsüz ek maliyetlerden korumak olduğunu vurgulayan Yılmaz, 'Piyasanın hem emisyon azaltımını teşvik etmesi hem de katılımcılar üzerinde öngörülemeyen ve adil olmayan maliyetler oluşturmaması bizim için son derece önemli. Bundan sonraki hedefimiz, Türkiye'de güvenilir, şeffaf, likit ve etkin işleyen bir emisyon ticaret sistemi piyasasının oluşmasını sağlamak. Fiyatların doğru oluştuğu, katılımcıların güvenle işlem yapabildiği ve enerji dönüşümüne doğru fiyat sinyalleri veren bir piyasa yapısını tesis etmek istiyoruz' dedi.
Emisyon Ticaret Sistemi'nin (ETS) salt bir yükümlülükler bütünü olarak görülmemesi gerektiğine işaret eden Yılmaz, mekanizmanın Türk sanayisinin küresel arenadaki rekabet gücünü doğrudan tahkim edeceğini kaydetti. İklim Kanunu ve alt mevzuat hazırlıklarında İklim Değişikliği Başkanlığı ve ilgili bakanlıklarla koordinasyon içinde olduklarını aktaran Yılmaz, 'İklim hedeflerine ulaşmak için artık sadece hedef koymanın değil, bu hedefleri somut yatırımlara, güçlü altyapılara ve uygulanabilir politikalara dönüştürmenin zamanı geldi. Hatta geçiyor bile' değerlendirmesinde bulundu.
Enerji dönüşümünün merkezine enerji depolama teknolojilerini aldıklarını belirten EPDK Başkanı, depolama çözümlerini şebeke esnekliği, arz sürekliliği ve fiyat istikrarı için stratejik bir kaldıraç olarak nitelendirdi. Başarılı bir dönüşüm için iletim, dağıtım ve depolama altyapılarının üretim yatırımlarıyla eş güdümlü büyümesi gerektiğinin altını çizdi.
Ulaşım sektöründeki karbonsuzlaşma hamlesine de değinen Yılmaz, elektrikli araç şarj altyapısı projeksiyonlarını düzenli güncellediklerini belirterek özellikle yüksek talep gören lokasyonlarda enerji depolama ile şarj istasyonlarının entegre edilmesinin yüksek güçlü şarj kapasitesini güvenceye alacağını ifade etti.
Regülasyonların yanı sıra kurum olarak da sürdürülebilirlik uygulamalarına öncülük ettiklerini hatırlatan Yılmaz, EPDK hizmet binasında kurulan otomasyon, batarya-güneş sistemleri ve yağmur suyu hasadı sayesinde yıllık elektrik tüketiminin yüzde 30'unun, sıcak su ihtiyacının ise yüzde 60'ının doğrudan güneşten karşılandığını, geride kalan 6 yılda yaklaşık 2 bin 500 ton karbon salımının engellendiğini sözlerine ekledi.
Piyasa Notu: Türkiye'de kurulacak Emisyon Ticaret Sistemi, başta AB Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'na (SKDM) tabi demir-çelik, çimento ve enerji yoğun sektörler olmak üzere sanayi şirketlerinin karbon maliyetlerini içeride optimize etmelerine ve yeşil tahvil/finansman olanaklarına daha elverişli erişmelerine zemin hazırlayacak.