Emeklilik ve Sosyal Güvenlikte Yeni Dönem: Aylık Bağlama Sistemi Değişiyor
Sosyal güvenlik sisteminin mali dengesini güçlendirmeyi hedefleyen ekonomi yönetimi, çalışanların istihdamda daha uzun kalmasını teşvik eden yeni aylık bağlama modelini ve bakım sigortasını devreye almaya hazırlanıyor.
Sosyal güvenlik sisteminin uzun vadeli mali sürdürülebilirliğini sağlamak ve aktüeryal dengeleri korumak amacıyla kapsamlı bir reform süreci başlatılıyor. Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı hedefleri doğrultusunda, emeklilik maaşı hesaplama mekanizması çalışanların iş gücü piyasasında daha uzun süre kalmasını ödüllendirecek biçimde yeniden yapılandırılacak.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı koordinasyonunda Hazine ve Maliye Bakanlığı, Strateji ve Bütçe Başkanlığı ile SGK ortaklığında yürütülecek çalışmalarda, sisteme maliyet yaratmadan istihdam süresini artıran formüller geliştirilecek. Uzaktan, hibrit ve kısmi süreli esnek çalışma biçimlerinin sosyal güvenlik mevzuatına tam uyumu sağlanarak yeni nesil iş modelleri güvence altına alınacak.
Sosyal koruma ağının genişletilmesi çerçevesinde düşük gelirli esnaf, sanatkar, çiftçi ve mevsimlik çalışanlar için mikro sigorta programları hayata geçirilecek. Nüfusun yaşlanmasıyla birlikte artan bakım ihtiyacına yanıt vermek üzere finansman altyapısı bakım sigortası ile kurulacak ve mesleki rehabilitasyon süreçleri devreye sokulacak.
Prim kayıplarını ve kayıt dışılığı önlemek için denetim ayağında teknolojik tarama yöntemleri kullanılacak. Prime esas kazanç tutarı bir önceki aya kıyasla yüzde 20'den fazla azalan çalışanlara doğrudan kısa mesajla uyarı iletilecek. Eş zamanlı olarak istihdam teşvikleri sadeleştirilecek ve işverenlerin kurumsal işlemleri genişletilen kolay işverenlik altyapısıyla tek bir platforma taşınacak.
Piyasa Notu: Kamunun sosyal güvenlik açıklarını dizginlemeyi hedefleyen bu adımlar, uzun vadede bütçe disiplinini ve Hazine'nin borçlanma ihtiyacını rahatlatırken; bireyler açısından prim gün sayısı ve kayıtlı kazanç düzeyinin emeklilik gelirindeki belirleyiciliğini artıracak.